Qua bài giảng từ khá nhiều nghĩa và hiện tượng chuyển nghĩa của từ, giúp các em thay được từ có mang từ những nghĩa, các hiện tượng chuyển nghĩa của từ. Qua đó, giúp những em biết phân biệt nghĩa gốc và nghĩa gửi của từ. Biết đặt câu cùng với từ được dùng với nghĩa gốc, từ được sử dụng với nghĩa chuyển. ở bên cạnh đó, bài học còn rèn luyện cho những em cách biểu hiện yêu mến, giữ gìn và phát huy sự trong trắng của tiếng Việt. Chúc quý thầy cô và những em bao hàm tiết học sôi động, công dụng và thu hút hơn tại lớp.

Bạn đang xem: Ngữ văn lớp 6 từ nhiều nghĩa và hiện tượng chuyển nghĩa của từ


1. Tóm tắt bài

1.1. Từ khá nhiều nghĩa

1.2. Hiện tượng chuyển nghĩa của từ

a. Hiện tượng kỳ lạ chuyển nghĩa

b. Phân biệt từ khá nhiều nghĩa cùng từ đồng âm

2. Bài xích tập minh họa

3. Biên soạn bàiTừ các nghĩa và hiện tượng chuyển nghĩa của từ


*

Khái niệmTừ rất có thể có một nghĩa hay các nghĩa. Ban đầu, từ hay chỉ gồm một nghĩa nào đó. Tuy vậy trong thực tiễn sử dụng, để đáp ứng nhu cầu trình độ dấn thức ngày càng cao của con người, trình độ trở nên tân tiến của làng mạc hội, nhằm mục đích gọi tên, diễn tả những sự vật, hiện tượng, quan niệm mới, kế bên cách tạo ra những đơn vị chức năng từ bắt đầu hoàn toàn, tín đồ ta tiếp tế nghĩa mới cho phần đa từ đã tất cả sẵn. Giải pháp thêm nghĩa new vào mang đến từ chính là cách tạo thành từ những nghĩa.Ví dụ minh họaTừ "chân"Bộ phận dưới cùng của khung hình người, hễ vật; dùng làm đi, đứng (đau chân, gãy chân...)Bộ phận dưới cùng của một số trong những đồ vật, có tác dụng đỡ các thành phần khác (chân bàn, chân ghế, chân đèn...)Bộ phận dưới cùng của một số trong những sự vật, tiếp gần kề và bám chắc vào mặt nền (chân tường, chân răng...)Một số từ chỉ một nghĩaVí dụ minh họaXe đạp: Chỉ một loại xe phải dạp new đi đượcXe mãy: Chỉ một loại xe có hễ cơ, chạy bằng xăng.Compa: chỉ một loại đồ dùng học tậpToán học: có một môn học cầm thể.Hoa nhài: Chỉ một loại hoa thế thể.Bút mực: Bút đề xuất bơm mực mới viết được.Ghi lưu giữ 1: SGK/ 56
Chuyển nghĩa là hiện tại tượng đổi khác nghĩa của từ, tạo nên những từ không ít nghĩa.Nghĩa gốc: Là nghĩa xuất hiện từ đầu, làm đại lý hình thành các nghĩa khác.Nghĩa chuyển: Là nghĩa được xuất hiện trên các đại lý của nghĩa gốc.Chuyển nghĩa: Là hiện nay tượng biến đổi nghĩa của từ tạo ra những từ khá nhiều nghĩa.Thông hay trong câu trường đoản cú chỉ có một nghĩa duy nhất định.Ví dụ:

"Mùa xuân người nạm súng,

Lộc giắt đầy xung quanh lưng.

Mùa xuân người ra đồng,

Lộc trải lâu năm nương mạ".

("Mùa xuân nho nhỏ" của Thanh Hải)

Từ "xuân": chỉ mùa xuân → hiểu theo nghĩa gốc.

Trong một vài trường vừa lòng từ có thể được thể đọc theo cả nghĩa cội lẫn nghĩa chuyển.Ví dụ

"Mùa xuân là tết trồng cây,

Làm đến đất nước càng ngày càng xuân".

(Hồ Chí Minh)

Xuân (1): Nghĩa gốc.

Xuân (2): Nghĩa chuyển.

→ phát âm theo 2 nghĩa.


So sánhTừ những nghĩaTừ đồng âm
Giống nhauÂm thanh giống như nhau
Khác nhauCó mối liên hệ nhất định giữa những nghĩaKhác cách nhau chừng về nghĩa
Ví dụXem xét trường đoản cú "nhà" trong số ví dụ sau:(1) công trình xây dựng xây dựng nhằm ở, làm việcVí dụ: Ngôi nhà đã có xây xong(2) chỗ ở, khu vực ở và những đồ đạc của một gia đình.Ví dụ: Dọn nhà đi chỗ khác(3) Gia đình, những người sống cùng nhà.Ví dụ: Cả nhà đều xuất hiện đông đủ.(4) Chỉ người thay mặt cho một gia đình ﴾thường dùng ở nông thôn.Ví dụ: Nhà Dậu bắt đầu được túa trói(5) Triều đình, mẫu họ bên vua.Ví dụ: Nhà Tiền Lê đổ, đơn vị Lí lên thay(6) Tiếng để gọi vợ hoặc chồng ﴾thường dùng ở nông thôn﴿.Ví dụ: Nhà ơi, giúp tôi một tay.Trong đó các trường hòa hợp trên nghĩa đều có mối tương tác với nghĩa ngơi nghỉ trường hợp (1).Trường phù hợp (1): Đó chính là nghĩa nơi bắt đầu của từ "nhà"Trường đúng theo (2), (3), (4), (5), (6): Là nghĩa chuyển của từ "nhà"

"Bà già đi chợ cầu Đông,

Bói xem một quẻ có chồng lợi chăng?

Thầy bói xem quẻ nói rằng:

Lợi thì có lợi nhưng răng ko còn."

Lợi (1): Lợi íchLợi (2): Nướu răng

Ghi ghi nhớ 2: SGK/ 56

Đề bài: Hãy tìm kiếm ví dụ từ có tương đối nhiều nghĩa, so với và chứng minh tính chất những nghĩa của ví dụ đó.

Gợi ý làm cho bài

Với từ“Ăn’’:Ăn cơm: mang đến vào cơ thể thức nuôi sống (nghĩa gốc).Ăn cưới: Ăn uống nhân dịp cưới.Da ăn nắng: da hấp thụ ánh nắng cho ngấm vào, truyền nhiễm vào.Ăn ảnh: Vẻ đẹp mắt được tôn lên trong ảnh.Tàu ăn hàng: tiếp nhận hàng để chuyên chở.Sông nạp năng lượng ra biển: Lan ra, hướng đến biển.Sơn ăn uống mặt: làm cho huỷ hoại dần từng phần.

→ Như vậy, từ“Ăn”là một từ không ít nghĩa.

Nghĩa đen: mỗi từ khi nào cũng gồm một nghĩa chính, nghĩa gốc và còn được gọi là nghĩa đen. Nghĩa black là nghĩa trực tiếp, sát gũi, thân quen thuộc, dễ hiểu; nghĩa black không hoặc ít phụ thuộc vào vào văn cảnh.Nghĩa nhẵn (nghĩa chuyển): Là nghĩa bao gồm sau, được suy ra trường đoản cú nghĩa đen. Mong muốn hiểu nghĩa đúng đắn của một trường đoản cú được dùng, cần tìm nghĩa vào văn cảnh.

→ từ bỏ "ăn" có tương đối nhiều nghĩa ⇒ từ rất nhiều nghĩa.

Xem thêm: Mẹ Yêu Con Tiếng Anh Là Gì, Mẹ Yêu Các Con Tiếng Anh Là Gì


Để núm được từ khái niệmtừ nhiều nghĩa,cáchiện tượng đưa nghĩa của từ,biếtphân biệt nghĩa gốc và nghĩa gửi của từ, biết đặt câu với từ được sử dụng với nghĩa gốc, từ được dùng với nghĩa chuyển, những em rất có thể tham khảo bài soạnTừ nhiều nghĩa và hiện tượng chuyển nghĩa của từ.